TMMOB Makine Mühendisleri Odası Bursa Şubesi yazılı bir basın açıklaması yaparak, “Her Geçen Gün Türkiye’de Makine Üreticileri ve İhracatçılar İçin Teknik ve Ekonomik Belirsizlik Riski Büyüyor” dedi.
Makine Mühendisleri Odası Bursa Şubesinin basın açıklaması şöyle devam etti:
“Avrupa Birliği (AB) tarafından yayımlanan ve 2006/42/EC Makine Direktifi’nin yerini alacak olan Regulation (EU) 2023/1230 – Machinery Regulation, yeni ve kapsamlı bir hukuki çerçeve oluşturmuştur. 20 Ocak 2027 tarihinde zorunlu olarak uygulanmaya başlayacak yeni direktif ile 2006/42/EC Makine Direktifi yürürlükten kaldırılacaktır. Ancak taslak çalışmalarına görüş bildirim süresi 11 Ekim 2024 tarihinde sonuçlanmış olan yeni direktifin Türkçe metni ise henüz yayımlanmamıştır.
Yeni düzenleme; klasik makine emniyeti yaklaşımının yanında yapay zeka ile çalışan güvenlik fonksiyonları, güvenlikle ilgili yazılım ve kontrol sistemleri, dijital dokümantasyon ve yeni uygunluk değerlendirme mekanizmaları gibi günümüz teknolojilerini doğrudan direktif kapsamına almaktadır. Bu nedenle yeni direktif; ürün güvenliği, işçi sağlığı ve iş güvenliği, makine üreticilerinin hukuki sorumlulukları, CE belgelendirme uygunluk değerlendirmesi ve Türkiye’nin AB pazarındaki rekabet gücü açısından doğrudan sonuçlar doğurabilecek niteliktedir. Olası risklere dair komisyon görüşümüz ektedir.
Burada sorulması gereken soru; “Türkiye yeni makine direktifini ne zaman Türkçeye çevrilerek yayımlayacak?” sorusundan daha geniştir. Asıl soru şudur: “Türkiye, makine sektörünü yeni direktife teknik, hukuki ve ekonomik açıdan hazırlayacak altyapıyı ne zaman oluşturacaktır?”. Çünkü yalnızca yayımlanma yeterli değildir.
Yeni direktif sadece yeni bir CE mevzuatı değil aynı zamanda; makina tasarımının, risk değerlendirmesini, yazılım güvenliğini, yapay zeka kullanımını, belgelendirilmesini, uygunluk değerlendirmesini ve üreticinin sorumluluklarını belirleyen önemli bir dönüşümdür.
Türkçe metnin yanı sıra; uygulama rehberleri, geçiş hükümleri, uyumlaştırılmış standartların durumu, uygunluk değerlendirme prosedürleri, yetkili kuruluşların görevleri, üreticilere yönelik açıklamalar, denetim kriterleri, eğitim ve bilgilendirme faaliyetlerine dair düzenlemeler, laboratuvar altyapısı ve konularının da açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Bu nedenle; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın, Türk Standartları Enstitüsü’nün, makine imalat sanayii sektör derneklerinin, üniversitelerin ve ilgili Meslek Odalarının bir araya gelerek yeni Makine direktifine geçiş sürecini bütüncül bir yaklaşımla ele alması gerekmektedir.
Özellikle Türkiye’deki makine üreticilerinin; “mevzuat yayımlandıktan sonra uyum sağlama” yaklaşımından, “mevzuat yürürlüğe girmeden önce hazırlanma ve uyum sağlama” yaklaşımına geçirilmesi gerekmektedir.
Türkiye’nin bu dönüşüme zamanında hazırlanması; yalnızca mevzuata uyum açısından değil, insan güvenliği, üretici güvenliği, sanayi rekabetçiliği, ihracat kapasitesi ve ülkenin teknolojik dönüşümü açısından da önem taşımaktadır.
Bu nedenle yeni makine direktifinin ve uygulama rehberi ile geçiş sürecine ilişkin yol haritasının açık, anlaşılabilir, erişilebilir ve uygulamada tereddüt yaratmayacak şekilde Türkçe olarak hazırlanması için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kamu kurumlarını göreve çağıyoruz”
